สุนัขที่ลากเจ้าของไปทั่วเวลาเดินเล่น ไม่ใช่สุนัขดื้อ แต่ยังไม่รู้ว่าเราต้องการอะไร การฝึกด้วยการเสริมแรงทางบวก คือให้รางวัลทันทีเมื่อทำถูก เป็นวิธีที่องค์กรด้านพฤติกรรมสัตว์แนะนำ ใช้ได้กับสุนัขทุกวัย และเริ่มได้ที่บ้านวันนี้
เตรียมอุปกรณ์ก่อนฝึก
- สายจูงยาว 1.5–2 เมตร ไม่ใช้สายแบบยืดหดในช่วงฝึก เพราะสุนัขจะเรียนรู้ว่าดึงแล้วได้ไปต่อ
- ปลอกคอหรือสายรัดอกที่พอดีตัว สอดนิ้วได้ 2 นิ้ว
- ขนมฝึก ชิ้นเล็ก กลิ่นหอม กินเร็ว ใส่กระเป๋าคาดเอวเพื่อหยิบได้ทันที
- ที่เงียบ เริ่มในบ้านหรือหน้าบ้านก่อน แล้วค่อยออกไปที่ที่มีสิ่งรบกวนมากขึ้น
ขนมฝึกที่ดีเป็นอย่างไร
ในการฝึกหนึ่งรอบ สุนัขอาจได้รางวัล 20–30 ครั้ง ขนมจึงต้องเล็ก ไม่ต้องเคี้ยวนาน และหอมพอจะแข่งกับกลิ่นรอบตัวได้ ขนมฟรีซดรายตอบโจทย์นี้ดี เพราะหักแบ่งง่ายด้วยมือ ไม่เหนียว และกลิ่นเนื้อแรง อย่าลืมหักปริมาณขนมในวันที่ฝึกออกจากอาหารหลักเล็กน้อย เพื่อไม่ให้เกิน 10% ของพลังงานต่อวัน
ฝึกเดินสายจูง 4 ขั้น
ขั้นที่ 1: เรียกชื่อแล้วหันมามอง
เรียกชื่อสุนัขด้วยน้ำเสียงปกติ ทันทีที่หันมามองให้ขนม 1 ชิ้น ทำซ้ำ 10 ครั้ง ขั้นนี้สอนว่า "หันมาหาเจ้าของ = เรื่องดี" ซึ่งเป็นพื้นฐานของทุกคำสั่ง
ขั้นที่ 2: นั่งก่อนออกประตู
ก่อนเปิดประตู ให้สุนัขนั่ง ถ้านั่งนิ่งได้ 2–3 วินาทีให้ขนมแล้วค่อยเปิด ถ้าลุกพรวดให้ปิดประตูแล้วเริ่มใหม่ สุนัขจะเรียนรู้ว่าความใจเย็นคือสิ่งที่พาออกไปข้างนอก
ขั้นที่ 3: เดินข้างตัว สายหย่อน
เดินช้า ๆ ทุกครั้งที่สุนัขอยู่ข้างขาและสายจูงหย่อนเป็นรูปตัว J ให้ขนมที่ข้างขา ช่วงแรกให้ทุก 2–3 ก้าว แล้วค่อยยืดระยะออกเป็น 5 ก้าว 10 ก้าว
ขั้นที่ 4: สายตึงเมื่อไร หยุดทันที
เมื่อสุนัขดึงจนสายตึง ให้หยุดยืนนิ่ง ไม่ดึงกลับ ไม่ดุ รอจนสุนัขหันกลับมาหรือถอยมาให้สายหย่อน แล้วชมและเดินต่อ สุนัขจะเข้าใจเองว่าการดึงทำให้ไม่ได้ไปไหน
เคล็ดลับให้ฝึกได้ผลเร็วขึ้น
- ฝึกสั้นแต่บ่อย ครั้งละ 5–10 นาที วันละ 2–3 ครั้ง ดีกว่าฝึกยาวครั้งเดียว
- จังหวะสำคัญที่สุด รางวัลต้องมาภายใน 1–2 วินาทีหลังทำถูก ถ้าช้า สุนัขจะไม่รู้ว่าได้รางวัลเพราะอะไร
- จบด้วยความสำเร็จ ปิดท้ายด้วยคำสั่งที่ทำได้ง่าย สุนัขจะอยากฝึกครั้งต่อไป
- ทุกคนในบ้านใช้กติกาเดียวกัน ถ้าคนหนึ่งยอมให้ดึง อีกคนไม่ยอม สุนัขจะสับสน
- ไม่ลงโทษด้วยการกระชากสาย ทำให้สุนัขกลัวและเชื่อมโยงสายจูงกับความเจ็บ
เมื่อไรควรขอความช่วยเหลือ
ถ้าสุนัขกลัวรุนแรง ตัวสั่น หรือแสดงความก้าวร้าวต่อคนหรือสุนัขตัวอื่น ควรปรึกษาครูฝึกที่ใช้วิธีเสริมแรงทางบวก หรือสัตวแพทย์ด้านพฤติกรรม เพราะอาจมีสาเหตุที่การฝึกพื้นฐานแก้ไม่ได้
ขนมหมาฟรีซดราย moreau รสอกไก่ชิ้นเป็นรสที่หลายบ้านเลือกใช้ฝึก เพราะไขมันต่ำและหักแบ่งชิ้นเล็กได้ง่าย ส่วนรสตับไก่และตับวัวเหมาะเก็บไว้เป็นรางวัลใหญ่ตอนฝึกเรื่องที่ยากขึ้น
ขนมฟรีซดรายแนะนำจาก moreau
รสอกไก่ชิ้น 70 กรัม
รสตับไก่ 70 กรัม
รสตับวัว 70 กรัม
คำถามที่พบบ่อย
ฝึกเดินสายจูงใช้เวลานานแค่ไหน
ขึ้นกับอายุและนิสัยของสุนัข ส่วนใหญ่เริ่มเห็นความเปลี่ยนแปลงภายใน 1–2 สัปดาห์หากฝึกสม่ำเสมอทุกวัน แต่การเดินได้ดีในที่ที่มีสิ่งรบกวนมากอาจใช้เวลาหลายสัปดาห์
ลูกสุนัขเริ่มฝึกสายจูงได้ตอนกี่เดือน
เริ่มให้คุ้นกับปลอกคอและสายจูงในบ้านได้ตั้งแต่เล็ก ส่วนการพาออกนอกบ้านควรรอให้วัคซีนครบตามที่สัตวแพทย์แนะนำ
ถ้าเลิกให้ขนม สุนัขจะยังทำตามคำสั่งไหม
ทำได้ หากค่อย ๆ ลดความถี่ของขนมเมื่อสุนัขทำได้คล่องแล้ว และใช้คำชม การเล่น หรือการได้ไปดมกลิ่นเป็นรางวัลแทนบางครั้ง